گلدن نت پشتیبانی اینستاگرام پشتیبانی کانال تلگرام
فیزیولوژی و آناتومی قلب | ریتم طبیعی قلب | فشار خون | عفونت خونی | دکتر نادر انوشه

فیزیولوژی و آناتومی قلب

قلب
قلب
بهمن ۲, ۱۳۹۷
فشار خون دکتر نادر انوشه
فشار خون
بهمن ۶, ۱۳۹۷
فیزیولوژی-و-آناتومی-قلب-دکتر نادر انوشه

فیزیولوژی و آناتومی قلب

در این مقاله در خصوص فیزیولوژی و آناتومی قلب توضیحاتی ارائه شده است:

 

فیزیولوژی-و-آناتومی-قلب-دکتر نادر انوشه

 

فیزیولوژی و آناتومی قلب از چهار حفره ایجاد گشته است. دو حفره در سمت راست (بطن و دهلیز راست) و دو حفره در سمت چپ (بطن و دهلیز چپ) واقع شده اند.
این چهارحفره به صورت دو پمپ همجوارعمل می نمایند که هر کدام از آن ها عمل خون رسانی را به یک سیستم کاملاً متفاوت گردش خون صورت می دهند.
قلب چپ و راست به وسیله یک دیواره از هم جدا می شوند که این دیواره از حرکت جریان خون از یک طرف قلب به طرف دیگر پیشگیری نموده لذا خون دو سمت قلب هیچگونه ارتباطی با یکدیگر ندارند.
سمت راست قلب، خون وریدی بدون اکسیژن را به دستگاه گردش خون ریوی ارسال می کند که خون بدون اکسیژن در بافت ریه از اکسیژنی که ما تنفس می کنیم، غنی می شود. طرف چپ قلب، خون دارای اکسیژن و مواد غذایی را به کلیه ی بخش های بدن به منظور مصرف ارسال می کند.

حفره های قلب

دهلیزها حفره هایی از قلب می باشند که خون را از خارج قلب (دهلیز چپ خون را از ریه ها و دهلیز راست از دیگر بخش های بدن) دریافت می نماید. بطن ها همان حفره هایی از قلب می باشند که خون را به خارج از قلب پمپاژ می کنند.
هر دو پمپ طرف چپ و طرف راست قلب، به طور هماهنگ و همزمان با هم عمل می نمایند. نخست دو دهلیز و آنگاه دو بطن به صورت همزمان با یکدیگر منقبض شده و بعد از انقباض، همزمان با هم به استراحت می پردازند.
اندوکارد : پرده پوشاننده بخش داخلی قلب را شامل می شود.
پریکارد : پرده و لایه پوشاننده قسمت خارجی قلب را شامل می شود.

مسیر گردش خون در قلب

خون سیاهرگی (قرمز تیره) بعد از عمل ارسال مواد مغذی و اکسیژن توسط گلبول های قرمز به سلول های بدن چنانچه فقط حاوی مقدار کمی اکسیژن و مقدار فراوانی دی اکسیدکربن بوده می بایست از بخش های گوناگون بدن جمع آوری گردد.
مسیر گردش خون به این صورت است که خون توسط دو سیاهرگ بزرگ وارد دهلیز راست می گردد : سیاهرگ اجوف تحتانی (که خون را از پاها و شکم) و سیاهرگ اجوف تحتانی فوقانی (خون بخش های فوقانی بدن از قبیل سر) خون را به دهلیز راست بازمی گرداند.
دهلیز راست قلب انقباض یافته و خون را به وسیله ی یک دریچه یک طرفه به بطن راست ارسال می کند. آنگاه بطن انقباض یافته و خون را توسط سرخرگ ریوی به ریه ها ارسال می نماید. با جریان یافتن خون از ریه ها، گلبول های قرمز خون اکسیژن دریافت کرده و دی اکسیدکربن خود را از دست می دهند.

مسیر گردش خون

خونی که حاوی اکسیژن می باشد (قرمز روشن)، به وسیله سیاهرگ ریوی وارد دهلیز چپ گشته و با انقباض یافتن دهلیز چپ خون توسط یک دریچه یک طرفه به داخل بطن چپ رانده شده، آنگاه بطن چپ دچار انقباض شده و خون را درون سرخرگ آئورت ارسال می نماید.
آئورت سرخرگ بزرگی می باشد که خون را به بخش های متفاوت بدن انتقال می دهد. تقریباً طی هر ضربان قلب به اندازه یک فنجان، خون پمپاژ می شود.

عروق اصلی

دریچه های قلبی

جریان خون به دلیل وجود دریچه های یک طرفه میان حفره های قلب و عروق خونی بزرگ، یک طرفه است. چهار دریچه ی قلبی میان حفره های قلبی و سرخرگ های بزرگ واقع شده اند که موجب گردش پی در پی خون میان ریه ها و قلب و عدم بازگشت خون به عقب می گردند. عملکرد و آناتومی دریچه های قلبی با یکدیگر تفاوت دارند.
دریچه های آئورتی و ریوی که میان سرخرگهای بزرگ و بطن ها واقع هستند به علت لت های داسی شکلشان، به دریچه های نیمه هلالی معروفند. دریچه سه لتی پولمونر میان بطن راست قلب و دهلیز همچنین دریچه میترال میان بطن چپ قلب و دهلیز واقع می باشند در واقع به این دو دریچه، دریچه های دهلیزی- بطنی می گویند.
در زمان انقباض یافتن بطن ها و بسته شدن دریچه های دهلیزی- بطنی، طنابهای فیبری موجب می گردند تا این لتها در محل خود ثابت باقی مانده و به طرف عقب یعنی دهلیزها برجسته نشوند.
خونی که حاوی اکسیژن نبوده درون وریدها پس از عبور از دهلیز راست و دریچه سه لتی (تری کوسپید) به بطن راست وارد می شود. در پی انقباض بطن راست دریچه ریوی باز و دریچه سه لتی بسته می شود و خون وارد شریان ریوی و سپس ریه ها می گردد.
بعد از بازگشت خون حاوی اکسیژن درون دهلیز چپ، از دریچه میترال عبور میکند. در پایان خون جهت خروج از بطن چپ و وارد شدن درون آئورت، می بایست از دریچه آئورت عبور نماید. با جریان یافتن خون از این دریچه، لتهای آن باز می شود و به دیواره های آئورت نزدیک گشته و بعد از عبور خون از دریچه آئورت، این دریچه بسته می شود.

همانطور که مشاهده نمودید فیزیولوژی و آناتومی قلب انسان بسیار پیچیده می باشد و نیاز به تأمل فراوان دارد.

ریتم طبیعی قلب

در فیزیولوژی و آناتومی قلب، ریتم طبیعی یا همان سینوسی قلب به ریتم نرمال تپش قلب گفته می‌شود که روی الکتروکاردیوگرام به شکل مجموعه ای منظم از موج و اینتروال می باشد.
در حالت نرمال ریتم قلب از گره پیشاهنگ یا سینوسی (S.A.N) در دهلیز شروع شده و بعد از منتقل شدن به گره دهلیزی_بطنی (A.V.N) در بطن ها انتشار می یابد.
جز گره سینوسی در قلب (با ریتم میانگین۷۰ پالس دقیقه)، سلول های گره دهلیزی-بطنی (متوسط۵۰ پالس دقیقه) و همینطور سلول‌های پورکینژ (تقریباً۳۰ پالس دقیقه) توانایی ایجاد ضربان و پالس را دارند و از آنجایی که در حالت نرمال گره سینوسی عهده دار تولید و ایجاد ضربان می‌باشد به همین عنوان نیز (ریتم سینوسی) معروف است لازم به ذکر است در صورتی که این ضربان‌ساز نرمال و طبیعی از کار بیفتد و با توجه به پایین بودن فرکانس در سایر ضربان‌سازهای قلب ریتم پورکینژ علائمی از کاردیوپاتی به شمار خواهد آمد. لذا این شیوه هدایت تحریک الکتریکی، نخست دهلیز و با فاصله اندکی بطن ها انقباض یافته و همینطور ابتدا عضلات دهلیزها شل می شود آنگاه بطنها شل می‌شوند.
آریتمی قلبی در فیزیولوژی و آناتومی قلب به معنای غیرطبیعی بودن ریتم قلب می باشد. در حالت نرمال ضربان قلب انسان مابین ۶۰ تا ۱۰۰ پالس می باشد. مگر اینکه تحت تأثیر عوامل داخلی و خارجی باشد. در حالت کلی ضربان قلب زیر ۶۰ پالس خطرناک است. شایان ذکر است این ضربان قلب در ورزشکاران حرفه ای و اشخاص مسن شاید نرمال باشد اما در اشخاص عادی مخصوصاً افراد جوان خطرناک بوده و لازم است بررسی شود.
عواملی که موجبی ضربان قلب (غیر نرمال) زیر ۶۰ پالس می گردند:
• مصرف داروهای آرامبخش ضد استرس و افسردگی
مصرف بعضی از گروه‌های مواد مخدر
• فشار خون بالا
• سوء مصرف الکل
• داروی‌ها تنظیم‌کننده فشار خون
• فرسودگی بافت قلب به علت کهولت و افزایش سن
• عدم تعادل الکترولیت ها
افسردگی
• کم‌کاری غده تیروئید
• اختلالات روان پریشی
• برادی کاردی
همچنین ضربان بالای ۱۰۰ جز در شرایط هیجانی و استرس زا بسیار خطرناک بوده و لازم است توسط پزشک بررسی شود. چنانچه شما در وضعیت ساکن و وقت استراحت دارای ضربان قلب بالای ۱۰۰ پالس هستید می بایست به پزشک مراجعه نمایید تا بررسی‌های لازم صورت پذیرد.
عواملی که موجب ضربان قلب غیر نرمال بالای ۱۰۰ پالس می گردند:
• کم خونی (آنمی)
• عفونت خونی
• کمبود آب بدن
• اظطراب و استرس شدید
• مصرف کافئین و نیکوتین زیاد
• بعضی گروه از مواد مخدر (همانند محرک‌ها و کوکائین)
• قند خون پایین
• مصرف داروی‌های ضد آسم
• پرکاری تیروئید
• تاکی کاردی
• انجام ورزش‌های دشوار

دکتر نادر انوشه
متخصص قلب و عروق

فیزیولوژی و آناتومی قلب

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *